1. Vì sao giai đoạn này gọi là “tuổi khám phá”?
Vì đây là thời kỳ trẻ tự khẳng định bản thân, phát triển mạnh về ngôn ngữ, vận động và ý thức xã hội. Trẻ muốn “tự làm”, thích bắt chước người lớn, tò mò với mọi thứ và dần hình thành tư duy độc lập.
2.1. Trẻ từ 1 đến 2 tuổi:
– Hành vi: Hiếu động, tò mò; xem mình là trung tâm; thích bắt chước hành động, âm thanh của người lớn.
– Ý thức: Mong muốn tự lập; tập trung ngắn nếu không hứng thú.
– Vận động: Vận động linh hoạt hơn (biết đi giật lùi); chơi một mình hoặc cùng bạn; bắt đầu nhận biết điểm giống – khác với người khác.
– Ngôn ngữ: Vốn từ tăng lên khoảng 250 từ; hiểu lời nói tốt hơn; thích nghe kể chuyện, giả vờ đọc viết.
2.2. Trẻ từ 2 đến 3 tuổi:
– Hành vi: Biểu lộ cảm xúc rõ ràng; thích khẳng định cái tôi; bắt đầu chơi trò giả vờ.
– Ý thức: Nhận thức về quyền sở hữu; biết chia sẻ; thích tự chọn và làm theo quy tắc đơn giản.
– Vận động: Thành thạo kỹ năng như chạy, leo cầu thang, đá bóng; tự mặc/cởi đồ đơn giản; phối hợp tay – mắt tốt hơn.
– Ngôn ngữ: Nói câu đơn 2–4 từ; hiểu hướng dẫn 2 bước; thích đặt câu hỏi và hát theo.
3. Cha mẹ nên phản ứng thế nào khi trẻ “không nghe lời”?
Khi con trẻ mất bình tĩnh thì điều quan trọng đầu tiên Cha Mẹ và Người chăm sóc nên làm là bình tĩnh chờ đợi, để con hết cơn mất bình tĩnh rồi trò chuyện cùng con, hãy chú ý những điểm sau đây:
Đừng quát mắng! Hãy từ tốn nhẹ nhàng, triều mến thân thiện nói chuyện với trẻ
Giải thích ngắn gọn – rõ ràng.
Đưa ra lựa chọn: “Con muốn mặc áo xanh hay đỏ?”
Ghi nhận cảm xúc: “Ba biết con đang tức giận, nhưng chúng ta không nên ném đồ chơi, ném đồ chơi thì không còn đồ để chơi tiếp, có khả năng ném trúng người khác làm đau người khác và chính mình, ….thay vào đó con nên nói rõ cảm xúc của mình để người khác hiểu, vì khi hiểu thì người khác mới biết phối hợp cùng con”
4. Làm sao để phát triển ngôn ngữ và tư duy cho trẻ?
Giai đoạn phát triển ngôn ngữ tư duy cho trẻ thì có rất nhiều cách để thực hiện cùng trẻ mọi lúc mọi nơi, điểm quan trọng nhất cần chú ý là duy trì mối quan hệ giao tiếp bằng lời nói, luôn tạo ra không gian giao tiếp vui vẻ cởi mở để trẻ tự tin hỏi và tự tin trả lời, giai đoạn này không nên la mắng cấm đoán hoặc phê bình nặng nề những gì trẻ hỏi hoặc trả lời, vì điều này sẽ vô tình làm ảnh hưởng đến sự tự tin trong giao tiếp của trẻ. Tham khảo vài ví dụ sau:
Đọc sách mỗi ngày – chọn sách có vần điệu, hình minh họa rõ ràng.
Hỏi – đáp khi đọc: “Con thấy con mèo đâu rồi?” – “Ồ đúng rồi! Mèo màu xám!”.
Chơi trò rối tay, đóng vai – giúp trẻ luyện ngôn ngữ và cảm xúc.
5. Có nên dạy trẻ chữ, số sớm không?
Trẻ có thể học tất cả những gì lọt vào tầm mắt của trẻ, nên nếu những gì hiện hữu trong môi trường sống hàng ngày của trẻ đều có thể trở thành giáo cụ trong lớp học tại nhà của Cha Mẹ và Người chăm sóc cùng với trẻ, và chúng ta phải luôn nhớ nguyên tắc tương tác trên nền tảng kiến thức kỹ năng hiện tại của trẻ để nâng lên từng bước chậm rãi. Có những nội dung trẻ chỉ học trong 1 ngày, 1 tuần, nhưng có những kỹ năng trẻ phải mất cả 1 năm hoặc 2 năm để chinh phục thành thói quen. Chúng ta phải kiên nhẫn và chăm chỉ đồng hành cùng con trong suốt hành trình này, có vài điểm chúng ta cùng chú ý:
Không ép buộc – chỉ cần chơi các trò chơi bằng thẻ tranh
Đếm khi xếp đồ chơi: “Một, hai, ba…”
Giới thiệu sách bảng chữ cái, hoặc dán chữ quanh nhà.
6. Những hoạt động nào giúp trẻ vừa học vừa chơi?
Có rất nhiều hoạt động để thực hiện mục đích vừa chơi, vừa học. Khi chọn hoạt động chúng ta cần chú ý tập trung vào sở thích của trẻ, khả năng thực thi của Cha Mẹ và Người chăm sóc, tính chất phù hợp với đời sống văn hoá tại gia đình và khu xóm, vài gợi ý tham khảo:
Vận động: Nhảy gối, ném bóng, chui lều.
Tưởng tượng: Dùng rối kể chuyện, chơi nấu ăn, bác sĩ.
Âm nhạc: Nghe gõ trống, xúc xắc, nhảy theo điệu nhạc.
Khám phá: Nhào bột, đi chợ cùng cha mẹ, sờ vỏ cam, đếm gói sữa.
7. Làm sao để mỗi ngày là một bài học nhẹ nhàng cho trẻ?
Biến hoạt động thường ngày thành bài học: đi chợ, rửa tay, xếp đồ chơi…
Đồng hành cùng trẻ qua mọi cảm xúc: Đừng phán xét, hãy lắng nghe và hướng dẫn.
Thông điệp từ Nụ Cười Hồng
“Dạy con không chỉ là dạy chữ – mà là dạy yêu thương, lắng nghe và khám phá cuộc sống.”
ĐẠO ĐỨC LUÔN LÀ CÁI GỐC VỮNG CHÃI CHO TÀI NĂNG PHÁT TRIỂN
Trẻ không cần một người Thầy hoàn hảo – chỉ cần một người đồng hành yêu thương, tri thức và kiên nhẫn bên trẻ.
Hãy cùng Nụ Cười Hồng vun đắp những năm tháng đầu đời thật vui tươi ý nghĩa cho trẻ để xây dựng một thế hệ trẻ hạnh phúc tài năng.
Nguồn: Sưu tầm.
Thông tin tóm lược dựa vào sách: Người Mỹ giúp con ở độ tuổi mầm non
Trung tâm #NụcườiHồng, #Giaiđoạnvàngpháttriểncủatrẻ, #Người chămsóctrẻ, #yêuthươngtrẻ
Tổng hợp: by Hiền Triết
