Đối với các thầy cô đang dạy các bé đặc biệt thì sự tiến bộ của các con chính là niềm vui,là niềm động lực để các cô không ngừng cố gắng hơn nữa.Mỗi bé là một câu chuyện có thật.Và sau đây là chuyện kể về sự thay đổi của một cậu bé.
“Những bạn nhỏ đặc biệt” giống như những chiếc hộp bí mật – mỗi em đều mang trong mình những điều bất ngờ rất riêng. Điều quan trọng không phải là cố gắng thay đổi các em theo mong muốn của người lớn, mà là học cách chấp nhận, thấu hiểu và đồng hành cùng những khác biệt ấy. Khi được chấp nhận, các em mới cảm thấy an toàn để mở lòng và từng bước phát triển.
Tôi có một cậu học trò tên MC. Con 8 tuổi nhưng vóc dáng cao lớn hơn nhiều so với các bạn đồng trang lứa. Con có những hành vi mạnh, đôi khi có thể làm đau người khác khi không kiểm soát được cảm xúc. Đã có lúc, trong cơn mất bình tĩnh, con dồn cô vào góc tường.
Những ngày đầu khi con chuyển đến cơ sở 1, con thường xuyên khóc lớn, la hét và chỉ làm theo ý thích của mình. Trong các hoạt động Tâm – Vận động, con không hợp tác: từ chối tập máy, đập phá, ăn vạ. Đứng trước những hành vi đó, tôi tự nhủ rằng, dù con thể hiện như thế nào, con vẫn chỉ là một cậu bé. Có thể vì hạn chế trong giao tiếp nên con không còn cách nào khác ngoài việc la hét để bày tỏ sự khó chịu và mong muốn của mình.
Chính suy nghĩ ấy khiến tôi không trách con, mà càng thêm thương con nhiều hơn. Tôi nhận ra rằng, mỗi đứa trẻ đặc biệt đều có những khả năng và khó khăn riêng, và người lớn cần học cách cảm thông, chấp nhận thì mới có thể đồng hành cùng các em trên hành trình phát triển.
Ẩn sau vẻ ngoài to lớn và những hành vi mạnh mẽ, MC lại có một tâm hồn rất tinh tế. Con có năng khiếu nổi bật trong các hoạt động tạo hình như vẽ tranh, nặn đất, tô màu. Những sản phẩm con làm ra luôn đẹp và đầy sáng tạo. Nhìn vào đó, không ai nghĩ rằng một cậu bé có vẻ ngoài mạnh mẽ lại có một thế giới nội tâm nhẹ nhàng và giàu cảm xúc đến vậy.
Từng ngày trôi qua, tôi và các thầy cô lựa chọn cách tiếp cận bằng sự kiên trì và yêu thương: nhẹ nhàng với con, chơi cùng con, hòa mình vào thế giới của con. Và rồi, MC dần thay đổi. Con trở nên tình cảm hơn, vui vẻ hơn và không còn làm đau người khác như trước.
Con bắt đầu hợp tác trong các hoạt động, đặc biệt là ở phần Tâm – Vận động. Con biết quan tâm đến cảm xúc của người khác. Khi thấy cô đau, con “chu môi thổi phù phù”, vỗ vai và nói “thương thương” – những hành động mà con đã lặng lẽ quan sát và học được từ chính các cô. Con biết ôm, biết hôn khi được yêu cầu, biết “bênh” các bạn nhỏ hơn.
MC đã dạy tôi một bài học rất lớn: đừng bao giờ ngừng hy vọng, đừng ngừng cố gắng và hãy kiên trì yêu thương. Khi đủ thời gian và sự chân thành, chúng ta có thể bước vào thế giới của con và cùng con bước ra ngoài, hòa nhập với mọi người.
Hành trình ấy cũng được bắt đầu từ một cô bé khác – TT, người đã giúp tôi nhận ra điều quan trọng này.
TT là một cô bé nhỏ nhắn, với mái tóc dày, đen và xoăn nhẹ. Con có đôi mắt to, rất đẹp khi cười, nhưng đôi lúc lại ẩn chứa một nỗi buồn khó gọi tên. Ở tuổi 6, con có khả năng đọc trôi chảy cả tiếng Việt lẫn tiếng Anh, làm toán nhanh và chính xác sau khi nghe hướng dẫn.
Tuy nhiên, con gặp khó khăn trong việc viết – con cầm bút chưa vững, nét chữ chưa kiểm soát được. Mỗi ngày, tôi dành thời gian luyện viết cùng con. Những ngày đầu, dù con đã cố gắng, nhưng kết quả vẫn chưa đạt như kỳ vọng của tôi.
Cho đến khi tôi biết rằng, ở nhà con đã tự viết tên ba mẹ và tên của mình bằng những nét chữ “xiên xiên, quẹo quẹo”, và điều đó khiến mẹ con vô cùng hạnh phúc. Khoảnh khắc ấy khiến tôi nhận ra: mình không thể áp đặt kỳ vọng của bản thân lên con, mà cần bắt đầu từ những điều nhỏ nhất, phù hợp với khả năng của con.
Từ đó, tôi thay đổi cách tiếp cận. Hai cô trò kiên trì luyện từng nét cơ bản. Ngày qua ngày, từ những nét chữ chưa tròn trịa, con đã có thể viết đúng ô li, đúng hình thức chữ viết. Khi nhìn con tự tin viết mà không cần sự trợ giúp, tôi hiểu rằng chỉ cần đủ kiên trì, đủ nhẫn nại và biết động viên đúng lúc, những điều tưởng chừng khó khăn cũng sẽ trở nên có thể.
Không chỉ cần sự kiên trì, tôi còn học cách yêu thương con nhiều hơn để con cảm thấy an toàn và mở lòng. Thảo có nỗi sợ với âm thanh – đặc biệt là tiếng nhạc không đi kèm hình ảnh. Những ngày đầu, mỗi khi nghe tiếng nhạc, con hoảng sợ, khóc và la hét.
Khi hiểu được nguyên nhân, tôi không còn ép con phải “bình tĩnh” theo cách cứng nhắc nữa, mà nhẹ nhàng giải thích, trấn an: “Không sao đâu, có cô ở đây, mình chờ một chút rồi sẽ được xem cùng các bạn.” Chính sự thấu hiểu ấy đã giúp con dần ổn định cảm xúc, biết nói “con xin lỗi cô” sau mỗi lần mất bình tĩnh.
Sau một thời gian đồng hành, TT đã đủ tự tin để bước vào môi trường tiểu học. Tôi tin rằng con sẽ tiếp tục phát triển và hòa nhập tốt trên chặng đường phía trước.
Mỗi chúng ta đến với thế giới này đều mang trong mình những điểm khác biệt và những điều chưa hoàn thiện. Làm việc với các bạn nhỏ đặc biệt cũng chính là hành trình giúp người lớn học cách kiên trì hơn, cảm thông hơn và thấu hiểu hơn.
Với tôi, điều ý nghĩa nhất không phải là con thay đổi nhanh hay chậm, mà là mỗi ngày tôi vẫn không ngừng cố gắng. Bởi tôi tin rằng, chỉ cần đủ kiên trì và yêu thương, các con sẽ có thêm cơ hội để phát triển, để bước ra thế giới và tỏa sáng theo cách riêng của mình. 🌸
Tác giả: Trung Tâm Nụ Cười Hồng– Cơ sở Thành phố Bến Tre
